Drum'n'Rap'n'Bass - 21 polskich rapowych numerów na breakbeatach
Ostatnio wjechał na streamingi nowy, bezkompromisowy, jungle'owy singiel pt. "Smoła" autorstwa Miłego ATZ, a w zeszłym roku ukazały się nad Wisłą co najmniej dwa ciekawe wydawnictwa oparte o połamane bity, czyli "Mapa" Palucha i Oera oraz "Radio Jungle" Jamala. Wychodząc od tych, nie tak dawnych premier przyglądamy się rodzimej scenie pod kątem podobnych brzmień - kto jeszcze nawijał na breakbeatach?
1. Electric Rudeboys - "Nie ma lekko", prod. Oreu, 2001
Niekwestionowany i niedościgniony numer jeden w tej kategorii. Płyta "Kolejny Krok" jest owiana bezdyskusyjnym kultem, a kolejne pokolenia zaznajamiąc się z jej treścią nie wychodzą z szoku nad jej świeżością. Sam zespół Electric Rudeboys powstał w 1998 roku w Szczecinie z inicjatywy Oreu i Calvina. Wydał jeden, wspomniany longplay i w 2001 zniknął ze sceny. W wywiadzie z Filipem Kalinowskim twórca wyjaśnia wszelkie zawiłości związane z publikacją tego materiału.
Ps. Na singlu NOON-a pt. "Vision" można odnaleźć remix autorstwa Oreu, powstał też remix numeru "Styl nad style" eSeNUZet, a w klipie do singla „Znowu lato”, kręconego podczas warszawskiego koncertu ER na Cyplu Czerniakowskim można wyszukać młodego Kamila Pivota.
2. Pijani Powietrzem - "Fotki", prod. Fokus, 2002
Jednorazowy i ponoć mocno spontaniczny projekt Fokusa, ŚliwkiTuitam z Ego i DJ Haema, wspartych gdzienigdzie przez Łukasza „Młodego” Grabowskiego, Dj Bambusa i Rahima. Legenda głosi, że całość albumu powstała w jeden miesiąc. Do dziś jest to unikatowy przykład bardzo świeżego podejścia do hip-hopowej materii.
3. ŚWIĘTY BASS feat. Ananas - "Elipsa", prod. Święty Bass i Atutowy, 2021
Pierwszy singiel promujący mixtape pt. "Święte Bassy vol.1". Projekt Miłego ATZ i Phunk'illa chyba najbardziej przyczynił się ostatnimi laty do rozpowszechnienia UK soundu, w tym drum'n'bassu w Polsce. Ich soundsystemowe, wielogodzinne biby obrosły legendą.
4. Baby Meelo - Oklaski", prod. $andro, 2025
Pod pseudonimem Baby Meelo ukrywa się wrocławski producent, DJ i raper – Kamil Matyja (regime brigade, Polish Juke, Radio LUZ). Numer pochodzi z albumu "Barłóg TV" wypuszczonego przez warszawski BAS.KOLEKTYW, dom wielu alternatywnych twórców jak Julek Ploski, Poly Chain czy Zaumne.
5. STRATA - "Kwit", prod. 2K88, 2024
Projekt trzech dobrze znanych postaci polskiego rapu – Kosiego (JWP, Jetlagz), Hadesa (HiFi Banda) oraz 2K88 (Syny, Włodi, Brodka, Rosalie.). Gęsty klimat, dużo basu, amplituda od szalonych połamańców do podkładów bezperkusyjnych.
6. Barto Katt feat. Miły ATZ — "Busy busy busy", prod. Barto Katt, 2021
Otwierający numer z piątego, długogrającego albumu pt.„YUPPIE”, który wypuścił raper-producent z Jastrzębia-Zdroju.
7. BIAŁY TUNEL - "Intymne", prod. Bartosz Tkacz, Bartosz 'Szogun' Pietrzak, 2020
Biały Tunel to zespół w którego skłąd weszli Piotr Szmidt (Ten Typ Mes), Bartosz Tkacz i Bartek Pietrzak (Szogun). Album ma mocno eklektyczny charakter, jest klubowo, jest jazzowo, jest też autotune.
8. Odys - "Dopamina" feat Nautofon, prod. Odys i Nautofon, 2024
Odys to nie tylko utalentowany raper, ale również niezwykle zdolny producent (np. "Futurama" Quebo). Drum'n'bassowy walec zasilił "Networking EP", a swoje trzy grosze dorzucił tu wieloosobowy zespół stacjonujący w rodzie Kraka.
9. Pezet - "P-Z", prod. Sidney Polak, 2012
Numer z pamiętnego albumu, który miał w Polsce wyznaczyć elektroniczne trendy w rapie. Finalnie jego premiera przedłużała się w nieskończoność, a produkcja stworzona przez perkusistę T.Love finalnie pozostawiła niedosyt.
10. Ciepłe Brejki - Imperium Ludzkości, prod. Filbert Bream, 2025
Poznańską grupę tworzą Jakub Wojciechowski, Jakub Wrotek oraz Filip Martyniec. Zespół zadebiutował w Kalejdoskop Records (Bitamina, Igorilla), a niebawem wydadzą kolejny album nakładem Warnera.
11. GINGER x MIŁY ATZ x P.A.F.F - "Mordor Gra", prod. P.A.F.F, 2018
Reprezentanci wczesnego Mordor Music, tym razem nie na bicie Majkiziooma, a na produkcji wrocławskiego speca od mocnych bengerów.
12. Fokus - "Shadowban", prod. Fokus, 2021
Drugi singiel promujący solowe i jak dotąd ostatnie wydawnictwo Fokusa pt. "AROGANT EP". Cały materiał opiera się na drum'n'bassowych brzmieniach.
13. Somp - "Bodyguard", prod. Faded Dollars, 2024
Singiel z piątego solowego albumu artysty z Bydgoszczy. Reprezentant składu Hrypa ozdobił każdy numer z płyty wideo, na którym raper tworzy graffiti.
14. VAE VISTIC x SZPAKU - "Kochałem to co wulgarne", prod. Frank Leen, 2023
Dwie duże rap ksywy rymujące pod 170 bpm? To musiało się udać.
15. Zdechły Osa - "Stray Dogs", prod. AETHERBOY1, 2020
Enfant terrible wrocławskiej sceny już na słynnym krążku "Sprzedałem Dupę" skłonił się ku breakbeatowej przewózce.
16. Kościey x P.A.F.F. - " Król Nocy", prod. P.A.F.F., 2022
Jak napisał pod numerem sam producent "Znamy się z Kościeyem już kilkanaście lat, jesteśmy z jednego, (wrocławskiego) osiedla i dopiero teraz udało nam się zrobić wspólny numer". Podziemny, połamany banger.
17. Mixtura feat. Pezet - "Piętno", prod. Łukasz Akvizytor Wieczorek, 2012
Mixtura to projekt muzyków znanych z formacji EastWest Rockers: Jamal, Ras Luta, Ocean, Managga i Contraza, a nade wszystko Kamil "Grizzula" Raciborski. Zespół wydał album "Duch w Maszynie", łączący nowe brzmienia, elektronikę, elementy hip-hopu, dub stepu, rocka i jamajski puls.
18. Opał x Gibbs - "Obieg słów", prod. 4Money, Jonatan, 2025
Połączenie popowego refrenu i drum'n'bassowych zwrotek, to udana próba przeniesienia brytyjskiego mainstreamu nad Wisłę - ponad 4 mln wyświetleń na yt tylko to potwierdzają.
19. Dwa Sławy - "Mayday", prod. Skrywa, 2025
Numer z ubiegłorocznego krążka "Dobrze By Było", to kawał bezkompromisowego bitu.
20. Fisz - "Stop", prod. Emade, 2000
Solowy debiut Pana Ef kojarzymy po latach ze storytellingiem "Czerwonej Sukienki", opartym na klasyku Milesa "Polepionym", czy "Językiem Wszechświata". Warto pamiętać, że ponad ćwierć wieku temu bracia Waglewscy mieli już znacznie poszerzone horyzonty zainteresowań gatunkowych, czego przykładem może być rzeczone "Stop", zanurzone w przestrzennym breakbeatcie.
21. Projekt BIEL (EEBI-Kornel) - "Zawiść i Zło", prod. EEBI, 2013
Na koniec mocno podziemna produkcja rodem ze Szczecinka.
Inne numery warte sprawdzenia, gdzie pojawia się drum'n'bass, choć nie pod samą nawijką:
- Igorilla - "Antreprener", prod. Cezary Zieliński 2023,
- Iluminacja - "Gorąco", prod. Marcin "Mental" Tomczyk, 2002
- 15 Minut Projekt feat. Sokół i Anna Szarmach - "Najdłuższy chillout w mieście", prod. Michał Fox Król, Jan Młynarski, 2008





























